Elektrikli Araç Almayı Düşünüyorum: Vergi, Şarj ve Gerçek Maliyet
Can'ın aracı yaşlandı. Bütçesinde vergisiz fiyatı aşağı yukarı aynı iki otomobil var: 150 kW gücünde tam elektrikli bir model ve 1,5 litre benzinli bir model. Bayi fiyatları birbirinden çok farklı; sebebi büyük ölçüde vergi. Bu yazıda alıştan kullanıma kadar iki aracın maliyetini 2026 tarifeleriyle karşılaştırıyoruz.
- ÖTV: elektrikli 375.000 ₺ (%25), benzinli 1.350.000 ₺ (%90).
- Vergiler dahil fiyat: elektrikli 2.250.000 ₺, benzinli 3.420.000 ₺.
- Yıllık MTV: elektrikli 12.554 ₺, benzinli 12.028 ₺.
- Ayda 1.500 km: gece şarjla 924 ₺; benzinliyle aynı yol yaklaşık 4.875 ₺ (6,5 L/100 km, litresi 50 ₺ varsayımıyla).
1. Alışta vergi: ÖTV ve KDV
Otomobillerde ÖTV, aracın vergisiz fiyatı (matrah) üzerinden ve araç türüne göre değişen oranla hesaplanır; KDV ise ÖTV dahil tutar üzerinden %20 alınır. Tam elektrikli otomobillerde oranlar benzinlilere göre çok daha düşüktür. Can'ın baktığı 150 kW'lık elektrikli araçta oran %25, aynı matrahlı 1,5 litre benzinlide %90.
| Araç | ÖTV oranı | ÖTV | KDV | Vergiler dahil |
|---|---|---|---|---|
| Elektrikli, 150 kW | %25 | 375.000 ₺ | 375.000 ₺ | 2.250.000 ₺ |
| Elektrikli, 200 kW | %65 | 975.000 ₺ | 495.000 ₺ | 2.970.000 ₺ |
| Benzinli, 1.500 cm³ | %90 | 1.350.000 ₺ | 570.000 ₺ | 3.420.000 ₺ |
Dikkat: elektrikli araçta motor gücü 160 kW'ı aştığında oran belirgin biçimde yükselir; aynı fiyatlı 200 kW'lık model %65 ÖTV öder. Kendi aracının vergisini ÖTV hesaplama aracında, araç alırken ödenen tüm vergileri Araç Alırken Ödenen Vergiler yazısında görebilirsin.
2. Her yıl: motorlu taşıtlar vergisi
Elektrikli otomobillerde MTV, motor gücünün karşılık geldiği silindir hacmi dilimindeki tutarın %25'i kadardır. Can'ın 150 kW'lık aracı "121-150 kW (2001-2500 cm³ karşılığı)" dilimine girer ve 2026 tarifesiyle yılda 12.554 ₺ öder. 1,5 litre benzinli araç ise yılda 12.028 ₺ öder. Yani %25 indirim, güçlü bir elektrik motorunun yüksek silindir dilimine karşılık gelmesiyle büyük ölçüde dengelenebilir: elektrikli araçta asıl vergi avantajı MTV'de değil, alıştaki ÖTV'dedir. MTV Ocak ve Temmuz'da iki eşit taksitte ödenir; tutarı MTV hesaplama aracında görebilirsin.
3. Yakıt yerine elektrik: şarj maliyeti
Can ayda yaklaşık 1.500 km yol yapıyor. Elektrikli araç 100 km'de 17 kWh harcıyor; şarj sırasında %10 kayıpla şebekeden ayda yaklaşık 283 kWh çekiliyor. Evin aylık tüketimi 150 kWh iken tek zamanlı tarifede şarj faturayı 1.230 ₺ artırıyor. Burada gözden kaçan nokta kademe: mesken tarifesinde günlük ortalama 8 kWh'i aşan tüketim yüksek kademe fiyatından ödenir ve şarj, evin tüketimini bu sınırın üstüne taşır.
Üç zamanlı tarifeye geçip şarjın tamamını gece yaparsa maliyet 924 ₺'ye iner. Aynı yolu 6,5 L/100 km yakan benzinli araçla litresi 50 ₺ varsayımıyla gitmek yaklaşık 4.875 ₺ tutar. Kendi tüketiminle hesaplamak için elektrikli araç şarj maliyeti, benzinli aracın yakıtı için yakıt maliyeti hesaplama aracını kullan.
4. Hesaba katılması gereken diğer kalemler
- Evde şarj imkânı: apartmanda otoparkta şarj ünitesi kurmak, yönetim planına ve kat maliklerinin kararına bağlı olabilir; kurulum masrafını bütçeye ekle.
- Halka açık şarj: şarj ağlarının kWh fiyatları işletmeciye ve şarj hızına göre değişir; sık kullanırsan yakıt avantajı azalır.
- Yıllık tüketim sınırı: evin şarj dahil yıllık tüketimi 4.000 kWh'i aşarsa son kaynak tedarik tarifesine geçilir ve kWh fiyatı yükselir.
- Sigorta ve ikinci el: kasko primleri ve ikinci el değeri modele göre değişir; teklif alıp karşılaştır.
- Kredi: taşıt kredisinde faize %15 KKDF ve %15 BSMV eklenir; taksiti taşıt kredisi hesaplama aracında gör.
5. Karar için kısa kontrol listesi
- Aracın motor gücünü kontrol et: 160 kW sınırı ÖTV'yi doğrudan değiştirir.
- Evde ya da işte düzenli şarj edebilecek misin? Edemiyorsan halka açık şarj fiyatıyla hesap yap.
- Aylık kaç km yaptığını hesapla; az yol yapan biri için yakıt tasarrufu daha yavaş birikir.
- Elektrik tarifeni ve evin aylık tüketimini öğren; kademe ve gece tarifesi etkisini hesapla.
- Uzun yolda şarj noktalarını ve otoyol ücretlerini yol masrafı hesaplama aracıyla planla.
İkinci el bir araç düşünüyorsan devir adımları ve masraflar İkinci El Araç Alıyorum yazısında.
Sık sorulan sorular
Elektrikli araçlarda ÖTV oranı kaç?
10115 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı'na göre tam elektrikli otomobillerde ÖTV, motor gücü 160 kW'ı geçmeyenlerde matrahı 1.650.000 ₺'ye kadar olanlar için %25, üstü için %55; 160 kW'ı geçenlerde %65 ve %75'tir. Aynı fiyattaki benzinli otomobillere göre vergi çok daha düşüktür. Hesaplanan ÖTV, kanundaki asgari maktu tutarın altında kalamaz.
Elektrikli araçların MTV'si ne kadar?
Elektrikli otomobillerde motorlu taşıtlar vergisi, motor gücünün karşılık geldiği silindir hacmi dilimindeki tutarın %25'i kadardır. Örnekteki 150 kW'lık yeni elektrikli otomobil 2026 tarifesiyle yılda 12.554 ₺ MTV öder; vergi Ocak ve Temmuz'da iki taksitte ödenir.
Elektrikli aracı evde şarj etmek faturayı ne kadar artırır?
Ayda 1.500 km giden, 100 km'de 17 kWh harcayan bir araç evde şarj edildiğinde, evin aylık 150 kWh tüketimi varsa tek zamanlı tarifede fatura yaklaşık 1.230 ₺ artar. Şarj, evin tüketimini düşük kademe sınırının üstüne taşıdığı için ek kilovatsaatlerin bir kısmı yüksek kademe fiyatından ödenir. Üç zamanlı tarifede şarjın tamamı gece yapılırsa maliyet 924 ₺'ye iner.
Elektrikli araç almak gerçekten tasarruf sağlar mı?
Alışta ÖTV avantajı ve kullanımda düşük enerji gideri tasarruf sağlar; buna karşılık araç fiyatları, kasko primi ve ileride batarya değişimi gibi kalemler hesaba katılmalıdır. Tasarrufu en çok yükselten iki şey çok yol yapmak ve evde, mümkünse gece tarifesiyle şarj edebilmektir. Halka açık hızlı şarjı sık kullanan biri için yakıt avantajı belirgin biçimde azalabilir.
Kaynaklar
Bir hata ya da eksik mi gördün? Lütfen bize bildir; doğrulayıp düzeltiriz. Hesapların hangi kaynaklara ve yönteme dayandığını kaynaklar ve yöntem sayfasında açıkladık. Sonuçlar bilgilendirme amaçlıdır; resmî işlemlerde ilgili kurumun verilerini esas al. Sitenin arkasındaki ekibi hakkımızda sayfasında tanıtıyoruz.