Romen Rakamı Çevirici
M (1000) + CM (900) + LXXX (80) + VII (7) = MCMLXXXVII. Her basamak ayrı çevrilip yan yana yazılır.
Sonuçta bir hata mı var? Bize bildir E-posta taslağına sayfa adresi, formdaki değerler ve çıkan sonuç eklenir; göndermeden önce düzenleyebilirsin.
Sıradaki adım
Romen rakamları nasıl yazılır ve okunur?
Romen rakamları yedi simgeden oluşur: I = 1, V = 5, X = 10, L = 50, C = 100, D = 500, M = 1000. Simgeler büyükten küçüğe sıralanıp toplanır; küçük bir simge kendinden büyük olanın önüne gelirse çıkarılır. Örneğin 2026 = MM (2000) + XX (20) + VI (6) = MMXXVI, 1987 = M + CM + LXXX + VII = MCMLXXXVII.
Üç kural
- Tekrar: I, X, C ve M en çok üç kez yan yana yazılır (III = 3, XXX = 30). V, L ve D hiç tekrarlanmaz.
- Eksiltme: Yalnızca altı çift vardır: IV (4), IX (9), XL (40), XC (90), CD (400), CM (900). 99 bu yüzden IC değil XCIX'tir.
- Basamak basamak yaz: Sayıyı binler, yüzler, onlar ve birler olarak ayır, her birini ayrı çevirip yan yana koy. 1453 = M + CD + L + III = MCDLIII.
Kural dışı bir yazım girersen araç onu yine okur ama uyarır: IIII = 4 olarak okunur, doğru yazımı IV'dür. Sayıları Türkçe yazıyla yazmak için rakamı yazıya çevirme aracını, birimler arasında dönüşüm için birim çeviriciyi kullanabilirsin.
Romen rakamları tablosu
| Sayı | Romen | Sayı | Romen | Sayı | Romen |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | I | 10 | X | 200 | CC |
| 2 | II | 20 | XX | 300 | CCC |
| 3 | III | 30 | XXX | 400 | CD |
| 4 | IV | 40 | XL | 500 | D |
| 5 | V | 50 | L | 600 | DC |
| 6 | VI | 60 | LX | 700 | DCC |
| 7 | VII | 70 | LXX | 800 | DCCC |
| 8 | VIII | 80 | LXXX | 900 | CM |
| 9 | IX | 90 | XC | 1000 | M |
| 10 | X | 100 | C | 2000 | MM |
| 11 | XI | ||||
| 12 | XII |
Tarihî yıllar Romen rakamıyla
- 1453: MCDLIII
- 1881: MDCCCLXXXI
- 1923: MCMXXIII
- 1938: MCMXXXVIII
- 2000: MM
- 2025: MMXXV
- 2026: MMXXVI
- 2027: MMXXVII
Matematikte başka işlemler için karekök ve üslü sayı hesaplama, EBOB EKOK hesaplama ve yüzde hesaplama araçlarına da göz atabilirsin.
Romen rakamı: örnek hesaplar
Doğum yılı 1987
M (1000) + CM (900) + LXXX (80) + VII (7) = MCMLXXXVII. Her basamak ayrı çevrilip yan yana yazılır.
XXI. yüzyıl
X + X + I = 21. Yüzyıl ve padişah sıra numaralarında rakamdan sonra nokta konur ve sıra sayısı olarak okunur: yirmi birinci yüzyıl.
Romen rakamı hesabında sık yapılan hatalar
- 99'u IC diye yazmak. Eksiltme yalnızca altı çiftte yapılır; 99 = XC + IX = XCIX.
- Aynı simgeyi dört kez yan yana yazmak (IIII, XXXX). Standart yazımda en çok üç tekrar vardır; 4 = IV, 40 = XL.
- V, L ve D simgelerini tekrarlamak. VV yerine X, LL yerine C yazılır.
Romen rakamı için bilmen gerekenler
- Uzun bir sayıyı binler, yüzler, onlar ve birler diye ayırıp her birini tablodan çevirmek hatayı önler.
- Romen rakamında sıfır ve ondalık yoktur; 3999'dan büyük sayılar standart yedi simgeyle yazılamaz.
Romen rakamı hakkında sık sorulan sorular
4 neden IIII değil de IV diye yazılır?
Standart Romen yazımında aynı simge en çok üç kez yan yana gelir. 4, 5'ten 1 eksik olarak IV biçiminde yazılır; 9 da 10'dan 1 eksik olarak IX olur. Bazı saat kadranlarında IIII görmenin sebebi gelenek ve kadrandaki görsel dengedir; ikisi de 4 demektir ama yazışmalarda IV doğru kabul edilir.
Romen rakamlarıyla en büyük sayı kaç?
Standart yedi simgeyle (I, V, X, L, C, D, M) yazılabilen en büyük sayı 3999'dur: MMMCMXCIX. Daha büyük sayılar için tarihte harfin üstüne çizgi çekilerek bin katı anlatılırdı (V̄ = 5000), ancak bu gösterim günlük kullanımda yoktur.
Romen rakamlarında sıfır var mı?
Hayır. Romen rakam sisteminde sıfırı gösteren bir simge yoktur; sistem toplama ve çıkarma mantığıyla çalışır, basamak değeri kullanmaz. Orta Çağ'da bazı metinlerde "hiç" anlamında nulla kelimesinin baş harfi N kullanılmıştır.
Yüzyıllar neden Romen rakamıyla yazılır?
Türkçede yüzyıl, padişah ve kral sıra numaraları, kitapların cilt ve bölüm numaraları geleneksel olarak Romen rakamıyla yazılır: XXI. yüzyıl, II. Mahmut, III. cilt gibi. Bu kullanımda rakamdan sonra nokta konur ve "yirmi birinci" diye okunur.
Bir hata ya da eksik mi gördün? Lütfen bize bildir; doğrulayıp düzeltiriz. Hesapların hangi kaynaklara ve yönteme dayandığını kaynaklar ve yöntem sayfasında açıkladık. Sonuçlar bilgilendirme amaçlıdır; resmî işlemlerde ilgili kurumun verilerini esas al. Sitenin arkasındaki ekibi hakkımızda sayfasında tanıtıyoruz.