Bölümümü Değiştirmek İstiyorum: Yatay Geçiş, Çift Anadal mı, Yeniden Sınav mı?
Emre kimya mühendisliğinin ikinci sınıfında. Birinci yıl programlama dersini sevince asıl istediğinin bilgisayar mühendisliği olduğunu fark etti. Not ortalaması 2,85, kayıt olduğu yıl YKS'den 410 puan almıştı; geçmek istediği bölümün o yılki taban puanı 445'ti. "Yatay geçiş yapabilir miyim, yoksa sınava yeniden mi girmeliyim? Çift anadal bir seçenek mi?" Bu yazıda Emre'nin önündeki yolları YÖK yönetmeliğine göre karşılaştırıyoruz.
- Kurumlar arası yatay geçiş: Not ortalaması 100 üzerinden en az 60 ya da kayıt yılı puanı ≥ hedef programın tabanı.
- Merkezi puanla geçiş: Kayıt yılı puanı ≥ hedef programın o yılki tabanı; hazırlık sınıfı dahil.
- Çift anadal: Not 100 üzerinden en az 70 ve sınıfın en üst %20'si (ya da çift anadal programının tabanı).
- Yeniden YKS: Devlet yalnız bir programın katkı payını karşılar; ikinci kayıtta katkı payını sen ödersin.
1. Yatay geçiş: notla mı, puanla mı?
Emre'nin 2,85 ortalaması YÖK tablosuna göre 100'lükte 73,16'dır. Başka bir üniversitedeki bilgisayar mühendisliğine kurumlar arası yatay geçiş için gereken 60'ı geçtiği için başvurabilir. Ancak kayıt yılındaki 410 puanı hedef programın 445 tabanının 35,00 puan altında olduğundan merkezi puanla geçiş yolu kapalıdır.
Başvurmak, yerleşmek anlamına gelmez. Başvurular not ortalaması ile kayıt yılındaki YKS puanı birlikte değerlendirilerek sıralanır; YKS puanının ağırlığı en az %40'tır, kalan ölçütleri üniversite belirler. Kontenjanlar lisans programları için her yıl Temmuz ayında ilan edilir; ilk iki ve son iki yarıyıla geçiş yapılamaz. Emre'nin şansı, ilan edilen kontenjana ve aynı programa başvuran diğer öğrencilerin puanlarına bağlı.
Kendi durumunu yatay geçiş hesaplama aracıyla kontrol edebilir, hedef programların taban puanlarına YKS taban puanları sayfasından bakabilirsin.
2. Çift anadal ve yandal
Çift anadal için başvuru anında not ortalamasının 100 üzerinden en az 70 olması ve sınıfında başarı sıralamasında en üst %20'de bulunmak gerekir. İlk %20'de değilsen notun 70 ve üzeriyse ve yerleştirme puanın çift anadal programının o yılki tabanını tutuyorsa yine başvurabilirsin. Emre'nin notu (73,16) 70'in altında olduğu için şimdilik çift anadal yolu kapalı; notunu yükseltirse sonraki dönemlerde başvurabilir. Dört yıllık programlarda en erken 3., en geç 5. yarıyılın başında başvurulur.
Yandal için not ortalamasının en az 65 olması yeterlidir; Emre bu şartı sağlıyor. Yandal diploma yerine geçmez, sertifika verilir; ama programlama gibi bir alanda belgeli bir birikim sağlar.
3. Yeniden YKS'ye girmek
Emre sınava yeniden girip bilgisayar mühendisliğine yerleşebilir. 2026-2027 kararına göre devlet üniversitelerinde birinci öğretimde program süresi içinde katkı payı alınmaz; ancak devlet yalnızca kayıtlı olduğun bir programın katkı payını karşılar. Kimya mühendisliği kaydını sürdürürken ikinci bir programa kaydolursa (çift anadal hariç) ikinci programın katkı payını kendisi öder. Mühendislik fakülteleri için cetveldeki öğrenci katkı payı 2026-2027'de yıllık 2.876 ₺'dir; yabancı dille öğretim yapan programlarda bu tutar 1,5 katı olarak alınır.
Netlerini planlamak için YKS puan hesaplama aracını, sıralama hedefini belirlemek için YKS tercih ve sıralama rehberini kullanabilirsin.
4. Emre'nin kararı
- Bu yaz: Kurumlar arası yatay geçiş ilanlarını takip edip birkaç üniversitenin bilgisayar mühendisliğine başvuracak.
- Paralelde: Notunu 70'in üzerine çıkarmaya çalışacak; geçiş olmazsa kendi üniversitesinde çift anadala başvuracak.
- Son seçenek: Hiçbiri olmazsa YKS'ye yeniden girecek ve yerleşirse eski kaydını sildirecek.
Not ortalamanı not ortalaması hesaplama aracıyla izleyebilirsin. Önlisans mezunuysan lisansa geçiş için DGS-ÖBP hesaplama aracına bak. Bu yazı yönetmelikteki genel kuralları anlatır; kontenjan ve değerlendirme ölçütleri üniversitenin ilanında yer alır.
Sık sorulan sorular
Yatay geçiş yaparsam katkı payı öder miyim?
2026-2027 Cumhurbaşkanı Kararına göre devlet üniversitelerinde birinci öğretim öğrencilerinden program süresi içinde katkı payı alınmaz. Merkezi yerleştirme puanıyla yatay geçişte, katkı payının devletçe karşılanacağı süre, geçişten önceki programa kayıt yaptırılan dönemden başlatılarak hesaplanır. Bu yüzden geçiş yaptığın sınıfa göre süreni aşmamaya dikkat etmelisin.
YKS'ye yeniden girip başka bölüme yerleşirsem ne olur?
Kayıtlıyken yeniden sınava girip başka bir programa yerleşirsen yeni programın katkı payı esaslarına tabi olursun. Devlet yalnızca kayıtlı olduğun bir programın katkı payını karşılar; ikinci bir programa kayıt yaptırırsan (çift anadal hariç) ikinci programın katkı payını kendin ödersin. Bu yüzden yeni programa kaydolurken eski kaydını sildirmek genellikle gerekir.
Çift anadal mı, yatay geçiş mi?
Çift anadalda kendi bölümünde kalır, ikinci bir diploma için ek dersler alırsın; iki diploma birden kazanma imkânı vardır ama ders yükü artar. Yatay geçişte bölümünü tamamen değiştirirsin. Çift anadalda katkı payı, diploma programının süresi ve bir yıl içinde mezun olamazsan alınır.
Önlisanstan lisansa nasıl geçilir?
Önlisans mezunları ÖSYM'nin Dikey Geçiş Sınavı (DGS) ile lisans programlarının ilgili sınıflarına yerleşebilir. DGS puanını ve önlisans başarı puanını DGS-ÖBP hesaplama aracıyla bulabilirsin.
Kaynaklar
- YÖK Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlar Arası Kredi Transferi Yönetmeliği (RG 28.02.2026 değişiklikleriyle)
- 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılında Yükseköğretim Kurumlarında Katkı Payları ve Öğrenim Ücretlerinin Tespitine Dair Karar (Cumhurbaşkanı Kararı 11625, RG 15.08.2026)
Bir hata ya da eksik mi gördün? Lütfen bize bildir; doğrulayıp düzeltiriz. Hesapların hangi kaynaklara ve yönteme dayandığını kaynaklar ve yöntem sayfasında açıkladık. Sonuçlar bilgilendirme amaçlıdır; resmî işlemlerde ilgili kurumun verilerini esas al. Bizi tanımak için hakkımızda sayfasına bakabilirsin.