Emekli Oluyorum: Emeklilik Tarihi, Borçlanma, Kıdem Tazminatı ve Başvuru

Emeklilik, şartların tamamlandığı gün kendiliğinden gerçekleşmez: tarihini hesaplamak, eksik günleri tamamlamak, işten doğru biçimde ayrılmak ve başvuruyu zamanında yapmak gerekir. Bu sayfa 4/a (SSK) kapsamında çalışanlar için bu adımları sırasıyla anlatır ve her adımda ilgili hesaplama aracına bağlanır. Bağ-Kur, memurluk, yıpranma ve engellilik gibi özel durumlarda kurallar farklıdır.

1. Ne zaman emekli olurum?

Hangi şarta tabi olduğunu ilk sigorta giriş tarihin belirler:

Örnek: 10.04.1975 doğumlu, ilk girişi 01.03.2001 olan ve bugüne kadar 6.500 prim günü bulunan bir erkek 1999-2008 grubundadır. Tam zamanlı çalışmaya devam ederse 7000 günü 1 Mart 2028 civarında doldurur, ama 60 yaşını beklemesi gerekir; emeklilik tarihi 10 Nisan 2035 olur. Kendi tarihini ne zaman emekli olurum aracıyla hesapla.

2. Eksik prim günü: borçlanma

Askerlik, doğum, yurt dışı çalışma, doktora ve avukatlık stajı gibi sürelerin primi sonradan ödenerek prim gününe eklenebilir (5510 sayılı Kanun md. 41). 2026'da en düşük bedeller:

• Askerlik: Günlük brüt asgari ücretin %45'i; 12 aylık (360 gün) askerlik için en az 178.362,00 ₺.
• Doğum: Günlük brüt asgari ücretin %32'si; çocuk başına en fazla 720 gün, en az 253.670,40 ₺.

Borçlanma ancak eksik olan şart prim günüyse emekliliği öne çeker; yaş şartına tabi olanlarda tek başına tarihi değiştirmeyebilir. Tutarı doğum ve askerlik borçlanması hesaplama aracıyla bul, sonra emeklilik aracında prim gününe ekleyerek etkisini gör.

3. İşten ayrılırken: kıdem tazminatı ve izin ücreti

Yaşlılık aylığı almak için işten ayrılan işçi kıdem tazminatına hak kazanır; yaş dışındaki şartları tamamlayıp SGK'dan "kıdem tazminatına esas yazı" alarak ayrılan işçi de tazminat alır. Kıdem tazminatından yalnızca damga vergisi kesilir, gelir vergisi alınmaz. Her tam yıl için ödenecek tutar tavanla sınırlıdır.

Örnek: 01.03.2001'den 30.10.2026'ya kadar aynı işyerinde çalışan, aylık giydirilmiş brüt ücreti 60.000 ₺ olan işçinin kıdem tazminatı brüt 1.539.931,51 ₺, damga vergisinden sonra 1.528.243,43 ₺'dir. Kendi tutarını kıdem tazminatı hesaplama aracıyla, güncel tavanı kıdem tazminatı tavanı sayfasında görebilirsin.

• Kullanılmayan yıllık izin: İş sözleşmesi sona erdiğinde kullanılmayan izin günlerinin ücreti ödenir; tutarını yıllık izin hesaplama aracı gösterir.
• Son maaş: Ayrıldığın aya ait çalıştığın günlerin ücreti ve varsa fazla mesai alacakların da ödenir.
• Yazılı ayrılış: Ayrılış nedenini (emeklilik) dilekçede açıkça yaz; SGK yazısıyla ayrılıyorsan yazının bir örneğini işverene ver.

4. Başvuru ve aylığın bağlanması

• Talep şart: Yaşlılık aylığı kendiliğinden bağlanmaz; şartlar tamamlandıktan sonra yazılı talepte bulunmak gerekir. Aylık, talep tarihini izleyen aybaşından itibaren başlar.
• e-Devlet: Emeklilik başvurusu SGK'nın e-Devlet hizmetleriyle yapılabilir; hizmet dökümü ve emeklilik tarihi sorgusu da aynı yerdedir.
• Aylık tutarı: Emekli aylığı, prim ödenen kazançlara ve prim gününe göre SGK tarafından hesaplanır; kesin tutarı başvuru sonrasında SGK bildirir.

Kontrol listesi

• e-Devlet'ten hizmet dökümünü al; eksik ya da hatalı bildirilen dönemleri tespit et.
• Emeklilik tarihini hesapla; eksik prim günü varsa borçlanmanın etkisini ve maliyetini karşılaştır.
• Kıdem tazminatı ve kullanılmayan izin ücretini önceden hesapla; bordrodaki giydirilmiş brüt ücreti kontrol et.
• Ayrılış dilekçesinde emeklilik nedenini belirt; şartları tamamladıktan sonra yaşlılık aylığı talebini geciktirme.
• Brüt 200 m²'yi geçmeyen tek konutun varsa emekli olduktan sonra belediyeye başvurarak emlak vergisi muafiyetinden yararlan; şartları emlak vergisi rehberinde anlattık.

İşten ayrılırken bütün alacakların ayrıntısı işten ayrılırken haklar rehberinde, hangi ayrılışlarda kıdem tazminatı alındığı kıdem tazminatı şartları sayfasında. Emeklilik sonrası bütçeni planlarken birikimlerinin getirisini mevduat faizi hesaplama, paranın değer kaybını enflasyon hesaplama aracıyla görebilirsin.

Emekli olduktan sonra aylığına Ocak ve Temmuz'da yapılacak artışı emekli zammı hesaplama aracıyla görebilirsin. Zam, bayram ikramiyesi, emekliyken çalışma ve dul aylığıyla birleşme gibi emeklilik sonrası konuları emekliyim: zam, ikramiye ve haklarım yazısında anlattık.